Develi Tarihi
Develi, 1071 Malazgirt Savasindan sonra Anadolu'ya yerlesen
Selçuklular zamaninda önemli bir yerlesim merkezi olmus, Selçuklulardan sonra
Karamanoglu Beyligine katilmistir. 1474 Yilinda Osmanli Idaresine geçmistir
1856 yilinda bucak merkezi haline getirilen ilçe 1864 yilinda eyaletler
kaldirilip, vilayetler kuruldugunda, Ankara Vilayeti, Kayseri Livasi'na
baglanmistir. 1866 Yilinda ilk belediye teskilati kurulmus, 1870 yilinda da ilçe
merkezi haline getirilmistir. 1989 yilinda Gazi, 1957 yilinda Zile, 1966 yilinda
Sihli , 1967 yilinda Sindelhöyük köylerinde belediye
kurulmustur.
![]() |
Develi'den tari bir görünüş...
|
Develi Ilçesi Içanadolu Bölgesinin Orta Kizilirmak bölümünde 38 –2 7 kuzey
enlem, 33-17 dogu boylaminda bulunmaktadir. Erciyes Dagi'nin 6 km. güneyinde
kurulmustur. Bugünkü sinirlari dogusunda Tomarza Ilçesi ve Adana Ilinin
Tufanbeyli Ilçesi, güneyinde Yahyali Ilçesi ile Adana Ili'nin Saimbeyli ve Feke
Ilçeleri, batisinda Yesilhisar ilçesi, kuzeybatisinda Incesu Ilçesi yer alir.
Ilçe, Tekir yaylasi istikametinde Kayseri'ye 45 km. Incesu istikametinde 86 km.
uzaklikta olup, Kayserinin en büyük ilçesidir. Yüzölçümü 1887 km 2 olup, deniz
seviyesinden yüksekligi 1150 metredir. En büyük Dagi Kayserinin sembolü
durumundaki Erciyes Dagi, Karasivri Dagi, Büyük Kartin (Peri Kartin), Göktepe (Yesil
Tepe), Sümengen (Süvegen) ve Bakir Dagi'dir. En önemli akarsulari Seyhan
Nehrinin en büyük kolu olan Zamanti Irmagi, Develi Çayi (Fenese Suyu), Elbiz ve
Köskpinari'dir. En önemli gölleri Kurbaga gölü ile Sultan Sazligi'dir.
Sosyal olarak develi
Konutlar genelde yigma, kargir ve betonarme olup, son yillarda
betonarme yapilarin sayisi hizla artmaktadir. Yapi kooperatifçiligi ile toplu
yasama geçis süreci hizlanmistir.
Halk geleneklerine siki sikiya baglidir. Ilçe genelinde giyim kusam çagdas
görünüm arz eder.
Yerlesim yerleri genel olarak toplu halde olup, kis, yaz rahatlikla ulasim
saglanmaktadir.
Ilçe'de üç önemli fabrika disinda, 1994 yilindan itibaren yatirimlar nedeniyle
artan fabrika sayisi 1999 yilinda 11'e kadar çikmisken bugün itibariyle 9'a
düsmüstür. Is ve çalisma hayatini engelleyen ciddi bir problem bulunmamaktadir.
Ilçe genelinde okuma-yazma orani % 97 civarindadir.
Sosyo-Kültürel yapilar olarak; bir kapali spor salonu ile Içe stadyumu
bulunmaktadir. Isyerleri sehrin merkezi kisimlarinda genellikle ishani ve
çarsilarda toplandigi görülür.
Ilçe'de 1.amatör kümede mücadele eden 2, ikinci amatör kümede mücadele eden 2
futbol takimi ilçeyi temsil etmektedir.
Kültürel degerlerin en önemlisi her yil yapilmakta olan geleneksel Asik Seyrani
Kültür ve Sanat Festivalidir.
Nüfus
2000 Yili Nüfus Sayimi sonuçlarina göre merkez nüfusu 35.084, köylerin
nüfusu 35.809 olup, toplam nüfus 70.893'tür. Yillik nüfus artis hizi sehir
merkezinde binde 6.24, köylerde ise -10.72 olup, toplamda ise –2.69 nüfus
azalmasi görülmektedir.
| KASABA-KÖYLER |
2000 NÜFUSU |
KASABA-KÖYLER |
2000 NÜFUSU |
| Gazi Kasabasi |
3.546 |
Tonbak |
360 |
| Sindelhöyük Kasaba |
4.684 |
Yazibasi |
411 |
| Zile Kasabasi |
1.494 |
Yenihayat |
94 |
| Sihli Kasabasi |
2.536 |
Yesilyurt |
278 |
| Aysepinar |
1.327 |
Tasçi |
265 |
| Ayvazhaci |
771 |
Büyükkünye |
353 |
| Çayirözü |
697 |
Çadiryeri |
114 |
| Çaylica |
765 |
Çataloluk |
588 |
| Çomakli |
906 |
Çukuryurt |
286 |
| Çöten |
634 |
Derebasi |
86 |
| Epçe |
1.043 |
Deresimli |
193 |
| Gömedi |
224 |
Eselik |
297 |
| Gümüsören |
891 |
Havadan |
244 |
| Hüseyinli |
317 |
Hosça |
208 |
| Incesu |
811 |
Kaleköy |
406 |
| Kabakli |
673 |
Kiliçkaya |
450 |
| Karacaören |
476 |
Köseler |
898 |
| Kizik |
596 |
Küçükkünye |
770 |
| Kozluca |
21 |
Saraycik |
273 |
| Kulpak |
389 |
Sarikaya |
583 |
| Millidere |
355 |
Sati |
216 |
| Öksüt |
774 |
Yaylacik |
530 |
| Sarica |
481 |
Yenice |
463 |
| Soysalli |
1.321 |
Yeniköy |
680 |
| Sahmelik |
1.031 |
Ekonomi
Ilçenin baslica gelir kaynaklarindan biri tarim ve hayvancilik olup,
lokomotif is kolu olan insaat sektörü de önemli bir yer tutmaktadir. Ilçe tarim
arazisinin bitki örtüsü ve ekim alanlarina göre dagilimi 49.500 ha. Hububat
ekimi (bugday, arpa, çavdar, nohut, mercimek, ve fasulye) ayrica sanayi
bitkilerinden sekerpancari ve ayçiçegi ekilmektedir. Meyve ve sebze üretimi de
tarimda önemli sayilabilecek bir paya sahiptir. Epçe, Tombak, Sarica, Gazi,
Karacaviran, Sindelhöyük, Soysalli, Çayirözü, Zile ve Merkez olmak üzere 10 adet
sulama kooperatifi mevcuttur. Ayrica Gazi ve Sindelhöyük Kasabalarinda 2 adet
Kalkinma Kooperatifi vardir.
Ilçe'de yogun olarak koyun ve sigir yetistiriciligi yaninda kanatli ve tek
tirnakli hayvan yetistiriciligi de yapilmaktadir.
Geleneksel el sanatlari olarak köylerde halicilik ve Sindelhöyük kasabasi ile
Yenihayat köyünde hasircilik yapilmaktadir.
Develi'de Küçük sanayi Sitesi'nin hizmete girmesi ile Hali Fabrikasinin açilmasi
adeta bir dönüm noktasi olmustur. Halen faaliyette bulunan ve ülke çapinda
üretim yapan 3 firmada yaklasik olarak 1600 kisi istihdam edilmektedir.
Bunlardan Saray Hali A.S., Asil Deri A.S. ve Gazi Keçe Fabrikasi disinda,
digerleri küçük ve orta ölçekli sanayi kuruluslaridir. Ayrica halkin, tamir,
bakim ve onarim ihtiyaçlarini karsilayacak küçük sanayi kuruluslari vardir.
Halkin bir kismi da kendi çapinda ticaretle ugrasmaktadir. Ilçede bol miktarda
çinko, kursun, pomza yataklari mevcuttur.